سه شنبه, 12 فروردين 1399

Notice: Trying to get property of non-object in /home/akherat/public_html/plugins/content/plg_extranews/plg_extranews.php on line 484

Notice: Trying to get property of non-object in /home/akherat/public_html/plugins/content/plg_extranews/plg_extranews.php on line 485

Notice: Trying to get property of non-object in /home/akherat/public_html/plugins/content/plg_extranews/plg_extranews.php on line 484

Notice: Trying to get property of non-object in /home/akherat/public_html/plugins/content/plg_extranews/plg_extranews.php on line 485

Notice: Trying to get property of non-object in /home/akherat/public_html/plugins/content/plg_extranews/plg_extranews.php on line 484

Notice: Trying to get property of non-object in /home/akherat/public_html/plugins/content/plg_extranews/plg_extranews.php on line 485

Notice: Trying to get property of non-object in /home/akherat/public_html/plugins/content/plg_extranews/plg_extranews.php on line 484

Notice: Trying to get property of non-object in /home/akherat/public_html/plugins/content/plg_extranews/plg_extranews.php on line 485

Notice: Trying to get property of non-object in /home/akherat/public_html/plugins/content/plg_extranews/plg_extranews.php on line 484

Notice: Trying to get property of non-object in /home/akherat/public_html/plugins/content/plg_extranews/plg_extranews.php on line 485

Notice: Trying to get property of non-object in /home/akherat/public_html/plugins/content/plg_extranews/plg_extranews.php on line 484

Notice: Trying to get property of non-object in /home/akherat/public_html/plugins/content/plg_extranews/plg_extranews.php on line 485

Notice: Trying to get property of non-object in /home/akherat/public_html/plugins/content/plg_extranews/plg_extranews.php on line 484

Notice: Trying to get property of non-object in /home/akherat/public_html/plugins/content/plg_extranews/plg_extranews.php on line 485

Notice: Trying to get property of non-object in /home/akherat/public_html/plugins/content/plg_extranews/plg_extranews.php on line 484

Notice: Trying to get property of non-object in /home/akherat/public_html/plugins/content/plg_extranews/plg_extranews.php on line 485

Notice: Trying to get property of non-object in /home/akherat/public_html/plugins/content/plg_extranews/plg_extranews.php on line 484

Notice: Trying to get property of non-object in /home/akherat/public_html/plugins/content/plg_extranews/plg_extranews.php on line 485

Notice: Trying to get property of non-object in /home/akherat/public_html/plugins/content/plg_extranews/plg_extranews.php on line 484

Notice: Trying to get property of non-object in /home/akherat/public_html/plugins/content/plg_extranews/plg_extranews.php on line 485

 allamehآیا عرفان اسلامی همان تصوف است؟

آیا فلسفه بدعت است و فیلسوفان اسلامی گمراه؟

یکی از آفاتی که متاسفانه در بین بعضی از متدینین و حتی اهل علم وجود دارد بد بینی به اهل معرفت و فلاسفه اسلامی است. ما در پی تایید یا نفی مواضع ایشان (عرفا و فلاسفه اسلامی) نیستیم بلکه فقط بر آن هستیم که سیره خلف صالح و علمای ربانی که همه متفق بر علم و تقوای آنها می باشند را بررسی کنیم تا معلوم شود که آیا آن بزرگواران عرفا را خارج از دایره تشیع، و صوفی؛ و یا فلاسفه را  اهل بدعت می دانسته اند؟   

البته روشن است که این بحث مربوط به پیروان اهل بیت عصمت و طهارت صلوات الله علیهم می باشد. 

آن چیزی که از دقت در سیره و کلمات علمای صالحین بدست می آید اینست که بسیاری از آنان بر خلاف این رویه اهل معرفت و فلاسفه اسلامی را مورد تکریم و تجلیل قرار می داده اند. برای اثبات این مدعا برخی از کلمات و آثار این بزرگان را می آوریم.

مرحوم آیت الله شیخ عباس قمی در الفوائد الرضویه که در شرح حال فقهای امامیه نگاشته در ذیل نام آخوند ملا حسینقلی همدانی می فرماید "کان من عباد الله الصالحین و نخبة الفقهاء الربانیین کان ینطق بالحکمه و الکلمه النافعه دائم المراقبه لربه" تا آنجا که می فرماید "کان علی منهاج السید ابن طاوس ربی جماعة من المومنین اخرجهم من ظلمات الجهل الی نور المعرفة بالله و طهّرهم بالریاضات الشرعیه و المجاهدات العملیه حتی صاروا من عباد الله الصالحین السالکین فی سبیله" سپس یکی از شاگردان آن بزرگوار را یاد می کند : "و من مشاهیر تلامذته الحاج شیخ محمد البهاری الهمدانی النجفی کان ذا صفات جمیله و احوال جلیله و مقامات الرفیعه

در همان کتاب در شرح احوال مرحوم ملا صدرای شیرازی پس از آنکه  اشاره ای به سخن مرحوم آیت الله محدث نوری مبنی بر اشتباه ایشان در شرح حدیثی می کند می نویسد "و لکن چون این حقیر شایسته نمی دانم از برای خود نقل عثرات (لغزشهای) علما را تا چه رسد به بزرگان و رؤسا لا جرم از نقل آن طی کشح (صرف نظر) می کنم و رجوع می کنم به تر جمه او."

و باز از مرحوم ملا هادی سبزواری با این عبارت یاد می کند فیلسوف عظیم و عارف متاله حکیم.

و در ترجمه مرحوم میرزا جهانگیر خان قشقایی می فرماید عالم جلیل و فاضل نبیل بزرگی در معقول و منقول و عرفان به کمال اتقان.  

اکنون که از استاد آیت الله بروجردی یاد شد مناسب است که نگاهی هم به سیره و کلمات آن فقیه بزرگوار و عالم ربانی داشته باشیم و صحت و سقم حرف کسانی را که تعلیم و تعلم فلسفه را بدعت می دانند بسنجیم. یکی از مسلمات زندگی ایشان آنست که در اصفهان خدمت حکیم قشقایی سابق الذکر تلمذ فلسفه می کرده و در جریان تدریس علنی فلسفه در حوزه قم به همین مطلب اشاره می فرماید و از مرحوم علامه طباطبایی می خواهد که به دلیل غموض مسائل فلسفی و احتمال درک نکردن طلاب و در نتیجه افتادن درانحراف از تدریس علنی اسفار خودداری کند.

مرحوم آیت الله منتظری می گوید :(نقل از پایگاه اطلاع رسانی بیت مرحوم آیت الله العظمی بروجردی) 

علامه طباطبایی اسفار و من منظومه تدریس می کردم . یک روز مرحوم حاج آقا محمد قدس اصفهانی پیش من آمد و گفت : "آقای بروجردی فرمودند به آقای منتظری بگویید منظومه را تعطیل کند  بیاید پیش من." من رفتم بیت آیت الله بروجردی. آقای حاج محمد حسین گفت: "آقا فرمودند به آقای منتظری بگو اسامی شاگردان علامه طباطبایی را بنویسید تا شهریه آنان قطع شود." من تعجب کردم  گفتم: این مطلب غیر ممکن است . این چه تصمیمی است. 

آقای حاج محمد حسین گفت : من هم به این نتیجه رسیده ام که این تصمیم غلط است.

گفتم: پس برویم پیش آقا. رفتیم با همان صراحت لهجه ای که داشتم گفتم:  

آقا این چه تصمیمی است؟ فلسفه علمی است که دانشگاه های دنیا روی  آن حساب می کنند . فقه و اصول ما موضوعش امور اعتباری است.  

فرمودند : "من هم قبول دارم. خودم فلسفه خوانده ام ولی چه کنم؟ از یک طرف برخی طلبه ها این حرفها را هضم نمی کنند؛ از این روی به انحراف کشانده می شوند . من خودم در اصفهان کسی را دیدم که اسفار زیر بغلش گرفته بود می گفت : من خدا هستم! دیگر این که خیلی از آقایان اعتراض می کنند و مرتب فشار می آورند." 

گفتم: پس معلوم می شود شما با فلسفه مخالف نیستید بلکه با نشر و پخش این حرف های درویشی مخالفید. 

فرمودند: "بله اگر بنشینند خوب درس بخوانند طوری نیست." 

افراد زیادی بی واسطه یا با واسطه این داستان را با جزئیات مختلف نقل کرده اند اما اختلافی در مدعای ما در نقل هیچ یک از آنها دیده نمی شود.

اما در زمان نزدیک ما آیت الله میلانی و آیت الله خوئی که هر دو از شاگردان مرحوم آیت الله شیخ محمد حسین اصفهانیsistani_khoyi کمپانی در فقه و فلسفه بوده اند و سیره آنها در این مساله روشن تر از آن است که نیاز به بررسی داشته باشد. مکاتبات فلسفی و عرفانی مرحوم کمپانی با آیت الله سید احمد کربلایی و آیت الله میرزا جواد تبریزی موجود است. کسی از نزدیکان مرحوم خوئی نیست که از علاقه و ارادت آن فقیه بزرگوار نسبت به آیت الله سید علی قاضی طباطبایی رحمة الله علیه بی خبر باشد و هنوز آیت الله سید رضی شیرازی در قید حیات است که می گوید پس از آنکه سخن از مرحوم علامه طباطبایی شد آقای خوئی فرمود: (نقل به مضمون) ایشان خود را برای قرآن تضحیه(قربانی) کرد. 

فیلم سخنان آیت الله العظمی مرعشی نجفی در تجلیل از علامه طباطبایی و بی نظیر خواندن تفسیر المیزان موجود و در اینترنت قابل دسترسی است که مراجعه به آن بسیار مفید خواهد بود.  

با تاکید بر این مطلب که مرجع در تمام امور ثقلین یعنی کتاب خدا قرآن کریم و سنت پیامبر و اهل بیت طاهرینش صلوات الله علیهم می باشد کلمات علامه محمد تقی مجلسی رحمه الله مشهور به مجلسی اول (که سخنان فرزند بزرکوارش مرحوم علامه محمد باقر مجلسی در بحار الانوار و دیگر کتب گرانقدرش در تجلیل از پدر ما را کفایت می کند)  را که در جواب انتقاد یکی از علما نگاشته می آوریم و باز هم متذکر می شویم که بحث در این مقاله نه اثبات یا نفی  مطالب این طائفه چه رسد به ادعای عصمت ایشان که بدیهی البطلان است بلکه بررسی جهت روشن شدن سیره علمای صالحین و رد نسبت تصوف و بدعتگذار به این بزرگواران می باشد. ملا محمد تقي مجلسي (مجلسي اول) در پاسخ به انتقاد ملا محمد طاهر قمي مي‏نويسد:  

در زمان محيي‏ الدين در مصر، تقيه شديدي، چون زماني بود که خلفاي بني‏عباس بر اسماعيليه غلبه نمودند و زياده از صد هزار شيعه را به قتل رسانيدند. در چنين زماني اگر شما و ما بوديم، زياده از اين تقيه مي‏کرديم. قطع نظر از آن‏که هيچکس اين جماعت را مقتدا نمي‏دانند.

سخنان خوب ايشان را خوب مي‏دانند «الحکمة ضالة المومن» مقتدا و پيشواي خواص و عوام، ائمه هدي را مي‏دانند. آثار تشيع از فتوحات او ظاهر است و در رساله انشاء الدواير تصريحات فرموده بر حقيقت مذهب شيعه، و حديث «ستفترق امتي» را شرح کرده و مذهب حق را مذهب ائمه اثني‏عشر گفته، و شرح اين معني در چند دايره کرده است و شرح مکاشفات خود کرده که در عالم مکاشفه ديدم که اسامي ائمه معصومين عليهم‏السلام بر هر يک از حضاير قدس، مکتوب بود. و اگر به واسطه تقيه مدح اشقيا کرده باشد، دور نيست.

از صدر اسلام تا قرون هشتم و نهم هجري قمري، بردن نام علي(ع) و پيروي کردن از خاندان علوي، جرم محسوب مي‏شده و شيعيان خاندان علي(ع) را رافضي (خارج از دين) مي‏شمردند. در چنين زمانه‏اي، تقيه رويه‏اي مناسب بود، که پيروان مولا عليه‏السلام را از آسيب دور مي‏ساخت.(پایگاه حوزه نت)

شيخ بزرگوار بهايي رحمه الله در شرح حديث 36 کتاب اربعين خود می نویسد: «سخن شيخ عارف کامل، شيخ محيي‏الدين ابن عربي، که در کتاب «فتوحات مکيه» دراين مقام آورده‏است،  بسيار نيکو مي‏نمايد. او درباب 366 کتاب مذکور نوشته‏است: خداوند را خليفه‏اي است از عترت پيامبر و از فرزندان فاطمه سلام‏الله عليها که ظاهر مي‏شود. همنام پيامبر و جدش حسين بن علي(ع)است.

مردم در مکه، بين رکن و مقام، بيعتش مي‏کنند. درخلق (به فتح خاء) شبيه پيامبر(ص) ولي در خُلق (به ضم خاء) پايين‏تر از اوست. خوشبخت‏ترين مردمان در زمان ظهور وي، کوفيانند. پس ازظهور و حکومتش، پنج يا هفت يا نه سال زندگي مي‏کند.

جزيه و خراج از کفار ذمي برمي‏دارد. مردمان را با شمشير به سوي خدا مي‏خواند و مذاهب گوناگون را، از روي زمين برمي‏اندازد و نمي‏ماند مگر دين خالص. دشمنانش، مقلدان اهل اجتهادند. هنگامي که مي‏بينند او بر خلاف آنچه که پيشوايانشان گفته‏اند، حکم مي‏کند، پس به اکراه به واسطه ترس از شمشيرش، اطاعتش مي‏نمايند.  

عامه مسلمانان بيش از خواصشان به وجود وي شاد مي‏گردند. عارفان اهل حقايق، وي را از راه کشف و شهود و به تعريف الهي مي‏شناسند و بيعتش مي‏نمايند. مردمان خداشناس، دعوتش را مي‏پذيرند و به ياري‏اش مي‏شتابند و اگر شمشير به دستش نباشد، فقها به قتلش فتوا مي‏دهند ولکن خداوند وي را با شمشير و کرم آشکار مي‏سازد،  

لذا، ايشان به چشمداشت کرم و خوف از شمشيرش، حکمش را قبول مي‏نمايند، درحالي که به آن ايمان ندارند و خلافش را دردل پنهان مي‏دارند و چون مي‏بينند که برخلاف حکم پيشوايانشان حکم مي‏کند، وي را گمراه مي‏پندارند، زيرا آنان معتقدند که اهل اجتهاد منقطع شده، زمان آن سپري گشته و درعالم، ديگر مجتهدي باقي نمانده و خداوند پس از پيشوايان ايشان، احدي را به وجود نمي‏آورد که وي را درجه اجتهاد باشد و اگر کسي ادعا کند که خداوند وي را به حکم شرعي آشنا ساخته، نزد آنان ديوانه و فاسدالخيال مي‏نمايد."

ما کلمات این بزرگان (شیخ بهایی و مجلسی اول) را درباره ابن عربی آوردیم  تا ببینی که به مثل ایشان نسبتهای نا روا نمی دادند چه رسد  به علمای ربانی و فقهایی نظیر آخوند همدانی سید احمد کربلایی و سید علی قاضی طباطبایی.  

                                             دیگر مطلب را طولانی نمی کنیم و برادران و خواهران مومن را به مطالعه سیره قطعیه علمای صالحین و کلمات آنها ارجاع می دهیم و این مقاله را با پیام تسلیت حضرت آیت الله سیستانی به مناسبت رحلت مرحوم آیت الله بهجت به پایان می بریم.

 بسم الله الرحمن الرحیمbahjat 

انا لله و انا الیه راجعون  

خبر ارتحال عالم ربانی، حضرت آیت الله آقای حاج شیخ محمدتقی بهجت قدس سره الشریف موجب اندوه و تاسف فراوان گردید. 

فقدان آن بزرگوار که از اعاظم علمای اعلام و از جایگاه معنوی بالایی برخوردار بودند، ثلمه ای بزرگ است. 

اینجانب این ضایعه دردناک را به آستان مقدس حضرت ولی عصر ارواحنا فداه و به حوزه های علمیه ، مخصوصا حوزه مقدسه قم و به آقازادگان مکرم و دیگر بستگان محترم آن مرحوم و به عموم مومنین تسلیت و تعزیت عرض می نمایم و از خداوند منان برای آن فقید سعید علو درجات و برای بازماندگان صبر جمیل و اجر جزیل مسالت دارم 

و لا حول و لا قوة الا بالله العلی العظیم 

1430/4/22

علی الحسینی السیستانی 

 از خدای کریم می خواهیم که ما را از لغزشهای اعتقادی و عملی مصون دارد و در دلهای ما نور هدایت بتاباند.

اول جمادی الثانی 1432

پانزدهم اردیبهشت 1390

نوشتن دیدگاه

درباره سایت

 

allameh

 

در این سایت به موضوعات دینی و سؤالات و شبهاتی که از طرف افراد مختلف مطرح می شود، بر مبنای سیره و آثار علمای شیعه (با ذکر سند) پرداخته خواهد شد.

سایت دار آخرت از دوستداران مرحوم آیت الله العظمی سید محمد هادی میلانی رضوان الله علیه (متوفای 1354 هجری شمسی، مشهد مقدس) می باشد و به ذکر و انتشار زندگی پربرکت آن فقیه اهل بیت عصمت و طهارت علیهم السلام و آثار و اندیشه های نورانی ایشان علاقمند است. در ضمن وابسته به بیت محترم آن بزرگوار نمی باشد.

نقل مطالب با رعایت امانت مانعی ندارد.

 

https://telegram.me/dareakherat

آخرین ها

IMAGE کلام امیرالمؤمنین درباره تعدی به حقوق مردم
شنبه, 22 اسفند 1394
    تذکر مرجعیت شیعه به حاکمان*   امیرالمؤمنین علی ابن ابی طالب علیه السلام فرمود:...
IMAGE زیارت امیرالمومنین علیه السلام در روز غدیر
پنج شنبه, 19 شهریور 1394
زیارتى است که به سندهاى معتبر از حضرت هادى علیه السّلام نقل شده است، که با آن‏...
IMAGE روز دحو الارض
چهارشنبه, 18 شهریور 1394
  طبق روايتي از امام رضا(ع) بيست‌ و پنجم ماه ذي‌القعده، روز دحوالارض* است. براي اين...
IMAGE جدیدترین آثار چاپ شده از آیت الله وحید خراسانی
یکشنبه, 29 آذر 1394
به اطلاع می رساند کتاب های: مصباح الهدی و سفینة النجاة، نفس نفیس خاتمیت، احکام...
IMAGE واکاوی اجمالی تبعات فکری کتاب «مکتب در فرایند تکامل»
چهارشنبه, 25 آذر 1394
پاییز سال ۱۳۸۶ بود که انتشار رسمی ترجمه کتاب «مکتب در فرایند تکامل» به بروز مباحث...
IMAGE سه کتاب تحقیقی دربارۀ امام سجاد علیه السلام
پنج شنبه, 05 آذر 1394
روایات تفسیری امام سجاد علیه السلام، محسن قمرزاده تهران: مؤسسه نبأ با همکاری...
IMAGE نامه امیرالمؤمنین به عثمان بن حنیف؛ حجتی بر حاکمان
شنبه, 01 اسفند 1394
نماینده مرجعیت شیعه در خطبه دوم نماز جمعه شهر مقدس کربلا که در صحن مظهر حضرت...
IMAGE پیام های حرکت جدید مرجعیت در عراق
دوشنبه, 19 بهمن 1394
سایت عتبه حسینی علیه السلام با اشاره به شروع طرح نظافت شهر مقدس کربلا از زباله در...
IMAGE وصیت نامه مهندس بازرگان
پنج شنبه, 01 بهمن 1394
سی ام دی ماه یادآور سالروز درگذشت مهندس مهدی بازرگان نخست وزیر دولت موقت انقلاب...
حرکت هیئت عزاداری مرجعیت شیعه
دوشنبه, 24 اسفند 1394
    مراسم سوگواری شهادت حضرت فاطمه زهرا (سلام الله علیها) امروز (۱۳۹۴/۱۲/۲۳) در...
IMAGE مقام حضرت فاطمه سلام الله علیها و منزلت خدمتگزارانش
جمعه, 21 اسفند 1394
    بیانات آیت الله وحید خراسانی/ ۲۸ جمادى الأولى ۱۴۳۷  مطابق با ۱۸ اسفند ۱۳۹۴  ...
IMAGE ناله سوزان امیرالمؤمنین علیه السلام
دوشنبه, 03 اسفند 1394
    بیانات آیت الله وحید خراسانی به مناسبت شهادت حضرت فاطمه زهرا سلام الله علیها...
IMAGE شبهه ای پیرامون قیام حضرت مهدی علیه السلام
سه شنبه, 20 بهمن 1394
پرسش: سلام علیکم، در جلسه‌ای که اساتید سطوح عالی و خارج حوزه علمیه قم حضور...
IMAGE توصیه های هشت گانه مرجعیت شیعه به جوانان
چهارشنبه, 30 دی 1394
حضرت آیت الله سیستانی در پاسخ به نامه جمعی از جوانان که از معظم له درخواست نصیحت...
IMAGE توضیحی درباره بازی "کلش اف کلنز"
یکشنبه, 27 دی 1394
چندی پیش دفتر آیت الله سیستانی، نظر معظم له را درباره بازی "کلش اف کلنز" (clash of clans) و...